Dzieci Hioba/Kosmopolak - Jacek Kaczmarski

previous product

next product

Dzieci Hioba/Kosmopolak

Item no.: 3000294
Our price: 13,54 €*
including 19% VAT.

Dispatch in 24 hours

Category: poetry

			Add to cart

Description:

KOSMOPOLAK rozpoczyna w dorobku nagraniowym Jacka Kaczmarskiego cykl utworów zarejestrowanych w rozglosni Radia Wolna Europa (RWE) w Monachium, kontynuowany nastepnie na plytach DZIECI HIOBA (1989) i GLUPI JASIO (1990). Jednak róznica pomiedzy zaprezentowanym tu materialem, a kolejnymi edycjami owych monachijskich nagran jest zasadnicza i ma to swoje uzasadnienie historyczne: repertuar plyty stanowia utwory napisane przed "wielkim przelomem" 1989 roku.
Album otwiera Kon wyscigowy - podobnie jak umieszczony dalej Czolg - piosenka inspirowana twórczoscia Wysockiego, (duch rosyjskiego barda obecny jest w wielu nagraniach Kaczmarskiego). Utwór, którego tematem jest pragnienie wolnosci, to najlepsze preludium do plyty z repertuarem wywodzacym sie z ponurych i wypranych z nadziei latach 1986-87. Zaskakujaco liczne sa tutaj refleksyjne piosenki o smierci - Baczynskiego (Barykada), Witkacego (Witkacy wraca do kraju) - o przemijaniu i starosci (Starosc Owidiusza, Ostatnie dni Norwida). Refleksjom tym zawsze towarzyszy przeslanie adresowane do wspólczesnosci. Czyli do nas.
Smierc powraca zreszta w czasie terazniejszym i w wymiarze masowym, jak w piesni Dzien gniewu (Czarnobyl), albo w kontekscie historii tak niedawnej, ze jeszcze zywej - byc moze najbardziej przejmujacym utworem z calego albumu KOSMOPOLAK jest bolesna do bólu Ballada o bieli, przestroga na temat Bialych Plam w dziejach.
Inna lekcja historii niedawnej, napisana z bardzo ludzkiego, indywidualnego punktu widzenia, to Opowiesc pewnego emigranta, poruszajaca bliski Kaczmarskiemu trudny problem oceny postaw przyjmowanych w naszych dziejach przez Zydów. Jak mozna sie przekonac sluchajac tych emigranckich wyznan, trudny takze dla nich samych... Do tematyki powyzszych utworów posrednio nawiazuje tez Zaproszenie do piekla, które jawi sie w tej przejmujacej piesni jako kraina zadziwiajaco dobrze znajoma.
Bardzo waznym utworem jest Tradycja - myslenie w kategoriach krytycznie pojetej tradycji jest szkieletem wiekszosci rozwazan historiozoficznych Kaczmarskiego ("to ich historia temu winna, ze nasza bedzie calkiem inna"). Przewrotnie koresponduje z tym tekstem utwór Ambasadorowie ("w postawach wielkosc osiagnieta juz za zycia"), jeden z licznych w pisarstwie Kaczmarskiego utworów inspirowanych malarstwem - tutaj Holbeina, poczatkowo glównie polskim, m.in. Matejki i Malczewskiego.

Kultowy status zyskala na przestrzeni lat piesn Zmartwychwstanie Mandelsztama: "skadze maja wiedziec w syberyjskich borach, ze zycie to tylko taka metafora..." Natomiast kultowe od zarania Mury maja tutaj kontynuacje, Mury '87 (Podwórko). "Jak tu wyrywac murom zeby krat, gdy rdza zacieka cegla i zaprawa?" - pyta autor, jakby swiadomie odzierajac swoja sztandarowa niegdys piesn z resztek heroizmu.
Nieodlacznym elementem twórczosci Kaczmarskiego, sa poetyckie miniatury, owe perelki, które znajdujemy niemal na wszystkich jego plytach. Tutaj reprezentuje ten gatunek utwór wyjatkowo gorzki, Ciag dalszy: "Staniemy swiatu twarza w twarz - bez sily, normalni" Ale taki bedzie "ciag dalszy" swiata, a nie Kaczmarskiego.
On sam pozostanie silny i "nienormalny" - w tym sensie, ze nie przestanie przezywac zdziwienia swiatem i nie przestanie dzielic sie z nami swoim zdziwieniem. Czasem w tak humorystycznej formie, jak w Czastuszkach o pierestrojce (slowo "Pierestrojka" przez pewien czas sluzylo - mylnie - za tytul plyty KOSMOPOLAK). Ale nawet zawadiackie czastuszki maja tu przeciwwage w satyrycznym Liscie z Moskwy.
Na album KOSMOPOLAK sklada sie - byc moze - najwazniejszy repertuar w calej polskiej tradycji wspólczesnej piesni patriotycznej, politycznej czy historycznej (sa to wszak dziedziny, których w twórczosci Jacka Kaczmarskiego rozdzielac nie sposób). Zdumiewajaca, jak na jedna plyte, jest tutaj liczba piosenek "waznych", jak chocby finalowy Konfesjonal z autorefleksja: "Bo widze, ze ta spowiedz - ta piosenka - dla siebie ja samego wykonuje, to tez grzech - wiecej grzechów nie pamietam, ale tego jednego - nie zaluje! KOSMOPOLAK to doskonaly punkt wyjscia do twórczosci Kaczmarskiego. Bogatszy repertuarowo od bardziej znanych plyt wczesniejszych, stanowi fascynujaca zapowiedz tego, w jakie rejony zaprowadzi nas dalej artysta.
Daniel Wyszogrodzki

DZIECI HIOBA - druga odslona "monachijskiego tryptyku" z nagran dla rozglosni RWE - to album, który mial wszelkie podstawy, aby stac sie dzielem "artysty na rozdrozu". Zebrane tutaj piosenki pochodza wszak z okresu, kiedy kurz nie opadl jeszcze na gruzach "starego swiata" (komunistycznej Europy Wschodniej), zas pojecie o nadchodzacym "nowym swiecie" bylo nadal bardzo mgliste.
Jezeli tak sie nie stalo, jezeli album Jacka Kaczmarskiego uratowal sie przed pietnem "przejsciowosci", to w duzej mierze zasluga zaprezentowanych tu cykli tematycznych wywodzacych sie z literatury polskiej i obcej - "Trylogia" oraz "Podróze Guliwera".
Kaczmarski uwiecznil w swych piosenkach trzech bohaterów Sienkiewicza. I tak "Ogniem i mieczem" reprezentuje Pan Podbipieta - symbol rycerza doskonalego, uosobienie niewinnosci i czystosci w swiecie (a przynajmniej w czasie i w miejscu), gdzie wszystko jest winne i brudne i zbrukane krwia ludzi, co nazywaja sie wzajem mianem "niewiernych". Piesn Pan Kmicic ("Potop") to juz metafora indywidualnej przemiany, chociaz wartosc prezentowanych przez bohatera-watazke walorów zalezy wylacznie od umieszczenia ich w szerszym kontekscie historycznym. Tom trzeci "Trylogii" otwiera sie przed nami po smierci "Malego rycerza". Pan Wolodyjowski leci do nieba powiedziec Panu Bogu swoje - powtarzane Basi - credo: Nic to! Powraca Pan Zagloba, nad którego placzaca postacia wypowiada Kaczmarski jedna ze swych najbardziej przejmujacych refleksji nad naszym etosem historycznym ("bo umrzec latwo - zyc jest trudno"). I inny cytat: "Do nieba jest najblizej z Polski..."
Klasyczna opowiesc Swifta "Podróze Guliwera" posluzyla Jackowi Kaczmarskiemu do zbudowania az czterech paraboli: "Jak ciezko zyc wsród malych ludzi" (Liliput), "Dobrze jest zyc wsród wielkich ludzi" (Brobdingnag), potem "Glupio jest zyc wsród madrych ludzi" (Laputa) i na sam koniec "Jak wstyd jest zyc wsród pieknych koni" (Houyhnhnm). A wszystkie one prowadza nieuchronnie do tej oto optymistycznej pointy: "Nie pisalbym, gdybym nie kochal czlowieka - lecz poza gatunkiem".
Tyle literatury, paraboli historycznych i aluzji. Przy calym oczytaniu i erudycji, Jacek Kaczmarski, nigdy nie zawezal sie do myslenia historiozoficznego, zas jako najlepszy nawet literaturoznawca nie mógl pozostawac poza bezposrednim kontaktem z nasza rzeczywistoscia. Dwa cykle "literackie" na albumie DZIECI HIOBA rzucaja sie po prostu w oczy. A jednak najwiecej o autorze i o jego czasach wydaje sie opowiadac cykl trzeci: "Piec glosów z kraju" (w wydaniu ksiazkowym podpisany: pazdziernik 1989) i skladajace sie na niego wiersze -wszystkie wazne, mocne i poruszajace:

Modlitwa ("Jesli nas Matka Boska nie obroni, to co sie stanie z Polakami, codziennie modly wiec zanosze do Niej, by ocalila nas - przed nami"),
Pochwala ("Nie dziw juz, ze komunisci, tak sie chcieli dzielic wladza"),
Lament ("Nie spelnia nam sie tutaj nic, wtedy, gdy sie powinno spelnic"),
Protest ("nabierajcie ich, nie mnie, na Polske naszych pragnien").
Osobnego miejsca w dorobku Jacka Kaczmarskiego doczekala sie piosenka piata, zamykajaca cykl -
Bieszczady ("zawsze, gdy jest jakis ruch w narodzie - wyjezdzam w Bieszczady"). A jednak eskapistyczne odwrócenie sie od biegu wydarzen bywa potrzebne nawet jemu.

Dopelnieniem tej bogatej i zróznicowanej plyty jest - jak zwykle u Kaczmarskiego, który tworzac cykle, nie przestaje reagowac spontanicznie i pisac "poza cyklami" - garsc utworów rozproszonych. Poczynajac od tytulowych Dzieci Hioba (datujacych sie z 1981 roku), przez inne utwory inspirowane Biblia (Wygnanie z raju i Sara) czy antykiem - jak przejmujaca (jako ze, niestety, ostatnia) Kolysanka dla Kleopatry.
Jedna z tak licznych w calej twórczosci Jacka Kaczmarskiego perelek, jasniejacych niczym klejnoty w bogatej szacie jego imponujacego dorobku, jest miniatura Swiatlo, zainspirowana popularna powiescia Josepha Hellera "Pomaluj to" (Picture This): "Wszyscysmy z falszu afiszy: plaski wrzask w wielkiej ciszy". Gorzka pointa?
Podsumowaniem albumu DZIECI HIOBA jest nierozwiazywalny dylemat moralny zawarty w utworze tytulowym, opartym na najbardziej prowokujacej ze wszystkich przypowiesci biblijnych: "Za ten zaklad diabla z Bogiem, czyj silniejszy bedzie ogien". Czlowiek jako igraszka obojetnego i niesprawiedliwego losu - pionek, którym zawsze poruszaja jakies "sily wyzsze" - to wizja bardzo bliska Kaczmarskiemu.
Daniel Wyszogrodzki

Kosmopolak
1. Kon wyscigowy (wg. W. Wysockiego)
2. Bajka
3. Tradycja
4. Ostatnie dni Norwida
5. Starosc Owidiusza
6. Ambasadorowie
7. Witkacy do kraju wraca
8. Rehabilitacja komunistów
9. Czastuszki o pierestrojce
10. Widzenie
11. Ballada o bieli
12. Dzien gniewu (Czarnobyl)
13. Rozbite oddzialy
14. List z Moskwy
15. Zmartwychwstanie Mandelsztama
16. Zaproszenie do piekla
17. Ciag dalszy
18. Barykada (Smierc Baczynskiego)
19. Czol (wg. W. Wysockiego)
20. Krowa
21. Opowiesc pewnego emigranta
22. Mury '87 (Podwórko)
23. Przeczucie (Cztery pory niepokoju)
24. Konfesjonal

Dzieci Hioba
1. Modlitwa
2. Pochwala
3. Lament
4. Protest
5. Bieszczady
6. Liliput
7. Brobdingag
8. Laputa
9. Huynhynn
10. Ci wszyscy ludzie
11. Japonska rycina
12. Pan Podbipieta
13. Pan Kmicic
14. Pan Wolodyjowski
15. Wygnanie z Raju
16. Kolysanka dla Kleopatry
17. Sara
18. Odnosimy sie...
19. Swiatlo
20. Dzieci Hioba

If you use the option to translate the description, please note that this is a machine translation of original description. The translation is only for help because we do not guarantee the accuracy of the contents.

Title: Dzieci Hioba/Kosmopolak
Number of discs: 2
Media: CD
Artist/Band: Jacek Kaczmarski

Question on item

Salutation:
First name:
Last name:
Firm:
*Email:**
Tel:
Mobile phone:
Fax:
*Question:**
:
Enter code:

Welcome

Dzieci Hioba/Kosmopolak - Jacek Kaczmarski